Uluslararası Sağlık Tüzüğü Acil Durum Komitesi’nin, COVID-19 pandemisine ilişkin toplantı kararları

Uluslararası Sağlık Tüzüğü Acil Durum Komitesi’nin, COVID-19 pandemisine ilişkin toplantı kararları

Uluslararası Sağlık Tüzüğü (2005) Acil Durum Komitesi’nin koronavirüs hastalığı (COVID-19) pandemisine ilişkin 7. toplantısına ilişkin açıklama

Koronavirüs hastalığına (COVID-19) ilişkin Uluslararası Sağlık Tüzüğü (2005) (UST) kapsamında DSÖ Genel Direktörü tarafından düzenlenen Acil Durum Komitesi’nin 7. Toplantısı 15 Nisan 2021 Perşembe günü 12.00 – 16.30 saatleri arasında gerçekleştirildi.

Toplantı tutanakları

Acil Durum Komitesi Üyeleri ve Danışmanları video konferans ile bir araya getirildi.

DSÖ Genel Direktörü, Acil Durum Komitesi toplantısını memnuniyetle karşıladı, vakalar ve ölümlerdeki artışın devam etmesi konusundaki endişelerini ve küresel aşılama çabalarını büyütme ihtiyacını dile getirdi. Komiteye sürekli destekleri ve tavsiyeleri için teşekkür etti.

Hukuk Müşavirliği (LEG) ile Uyum, Risk Yönetimi ve Etik Departmanı (CRE) temsilcileri, Komite üyelerine rolleri ve sorumlulukları hakkında bilgi verdiler. CRE Etik Görevlisi, Üyelere ve Danışmanlara DSÖ Karar Bildirimi sürecine ilişkin bir genel bakış sunmuştur.

Üyeler ve Danışmanlar, algılanan veya doğrudan bir çıkar çatışmasına yol açabilecek kişisel, profesyonel, finansal, entelektüel veya ticari nitelikteki herhangi bir menfaati DSÖ’ye zamanında ifşa etme konusundaki bireysel sorumluluklarının bilincine varmışlardır. Ayrıca, toplantı tartışmalarının ve Komite’nin çalışmalarının gizliliğini koruma görevleri de hatırlatıldı. Mevcut olan her üye ankete tabi tutulmuş ve herhangi bir çıkar çatışması tespit edilmemiştir.

Professor Dr. Didier Houssin

DSÖ Sekretaryası toplantıyı Başkan Prof. Dr. Didier Houssin’e devretti. Prof. Houssin, COVID-19 salgınıyla ilgili mevcut eğilimlerle ilgili endişelerini dile getirdi ve toplantının amaçlarını ve gündemini değerlendirdi.

  • DSÖ Sekretaryası aşağıdaki konularda sunum yaptı ve Komite’nin sorularını yanıtladı.
  • DSÖ’nün, 15 Ocak 2021 tavsiyesini uygulamasında ilerleme kaydedildi;
  • Son küresel ve bölgesel epidemiyolojik eğilimler, SARS-CoV-2 varyantları için izleme, izleme ve değerlendirme süreci, SARS-CoV-2 kökenlerini anlama misyonuyla ilgili güncellemeler ve COVID’ye koordineli bir yanıt sağlamak için DSÖ’nün gerçekleştirdiği çalışmalar;
  • Küresel COVID-19 aşısının yaygınlaştırılması ve eşitliği, aşıların asimptotik enfeksiyon ve bulaşma üzerindeki etkisi ve ilgili varyantlara karşı aşı performansı;
  • DSÖ’nün, SARS-CoV-2 varyantlarının halk sağlığı müdahaleleri üzerindeki etkisine ilişkin değerlendirmesi ve
  • Uluslararası pandemi salgını önlemleriyle ilgili DSÖ çalışmalarına genel bakış.

Acil Durum Komitesi, yapılan sunumların kalitesi için DSÖ Sekretaryasına teşekkür etti ve oybirliğiyle, COVID-19 salgınının dünya toplumunun sağlığını olumsuz yönde etkilemeye devam eden olağanüstü bir olay oluşturduğu, uluslararası yayılma riski ve uluslararası trafiğe müdahale riski oluşturduğu konusunu oybirliğiyle kabul etti ve koordineli bir uluslararası yanıt verilmesi gerektirdiğini ortaya koydu. Bu nedenle Komite, COVID-19 salgınının uluslararası önemi haiz bir halk sağlığı acil durumu (PHEIC) olarak kaldığı konusunda hemfikir oldu ve DSÖ Genel Direktörüne tavsiyelerde bulundu.

Acil Durum Komitesi, geçmiş tavsiyelerin çoğunun mevcut küresel müdahale çabalarıyla ilgili olmaya devam ettiğini kaydetti. Komite, Uluslararası Sağlık Tüzüğü (UST) Sekretaryasının geçmişteki tavsiyeleri ve geçici tavsiyelerini gözden geçirmesini ve kurallara uygun bir şekilde yayınlanması, sonlandırılması veya değiştirilmesi süreci için bir teklif getirmesini talep eder.

Acil Durum Komitesi, 6. Acil Komite Toplantısında DSÖ ve Taraf Devletlerin uygulamalarında alınan önceki tavsiye ve Geçici Öneriler uygulanması doğrultusunda; DSÖ tarafından toplanan SARS-CoV-2 Kökenleri Küresel Çalışmasının raporunu kabul ve tebrik etti. Ayrıca, Komitenin misyonu doğrultusunda hazırlanan raporunda yayınlanan tavsiyelerin uygulanmasını teşvik etti. Komite, ödeme yeteneklerine ve nüfuslarını hızlı ve etkili bir şekilde aşılamak için kapasite ve mali kaynaklara bakılmaksızın, tüm ülkeler uygun teşhis, tedavi ve aşı kaynaklarına erişmedikçe ve ulaşana kadar dünyanın pandemiden çıkmayacağından endişe duymaya devam etmektedir. Tüm ülkeler içinde ve arasındaki eşitsizlikler normal sosyal ve ekonomik hayata dönüşü zorlaştırmaktadır. Komite, buna göre DSÖ Genel Direktörüne aşağıdaki tavsiyelerde bulundu.

DSÖ Genel Direktörü, COVID-19 salgınının uluslararası önemi haiz bir halk sağlığı acil durumu oluşturmaya devam ettiğini belirledi. Komitenin DSÖ’ye verdiği tavsiyeyi kabul etti ve Komitenin tavsiyesini Uluslararası Sağlık Tüzüğü kapsamında Geçici Tavsiyeler olarak Taraf Devletlerin bilgisine sundu.

Acil Durum Komitesi, DSÖ Genel Direktörünün takdirine bağlı olarak üç ay veya daha erken bir süre içinde yeniden toplanacaktır. Genel Direktör, çalışmalarından dolayı Komiteye teşekkürlerini ifade etti.

DSÖ Sekretaryasına Tavsiyeler;

COVID-19 Aşılama

  1. Taraf Devletleri ve imalatçıları, aşı dozlarının paylaşılması da dâhil olmak üzere COVAX Birlikteliğini desteklemeye, düşük ve orta gelirli ülkeler de dâhil olmak üzere COVID-19 aşılarının ve yardımcı malzemelerin yerel üretimi için teknoloji transferini gerçekleştirmeye teşvik ederek küresel dayanışmayı ve adil aşı erişimini teşvik edin.
  2. COVID-19 aşı adaylarının değerlendirmesini hızlandırın, düzenleyici kurumları güven mekanizmalarını kullanmaya teşvik edin ve garantili kalite, etkinlik ve güvenli aşı tedarikini kolaylaştırmak için düzenleyici kurumlarını güçlendirmede taraf Devletleri destekleyin.
  3. Aşının başlatılması ve yaygınlaştırılması için yetersiz kapasite ve mali kaynaklara sahip Taraf Devletlere teknik yardım ve mali desteği seferber edin.
  4. Taraf Devletleri aşılamadaStratejik Danışma Uzmanlar Grubu (SAGE) yol haritasındabelirtildiği gibi, yüksek riskli grupların aşılanmasına öncelik vermeye teşvik edin.
  5. Potansiyel aşı güvenlik sinyallerini küresel olarak yakından izlemeye devam edin, aşılamayı takiben olumsuz olaylar hakkında zamanında raporlar yayınlayın ve COVID-19 aşılarının kullanımına ilişkin zamanında ulusal karar vermeyi bilgilendirmek için düzenli Stratejik Danışma Uzmanlar Grubu (SAGE) ara tavsiyeleri sağlayın.
  6. Ulusal, bölgesel ve küresel karar alma süreçlerine rehberlik etmek için COVID-19 aşılamasından öğrenilen en iyi uygulamaları ve dersleri sürekli olarak toplayın ve paylaşın.
  7. DSÖ’nün güçlendirilmesi ve Taraf Devletlerin artan standart altı ve sahte aşı tehdidini önleme, tespit etme ve bunlara yanıt verme kapasitelerinin güçlendirilmesini destekleyin.
  8. Tüm ülkeleri cesaretlendirin, düşük ve orta gelirli ülkeleri DSÖ rehberliği ve en iyi uygulamalar doğrultusunda araştırma yapmaları için destekleyin. Araştırma konuları arasında COVID-19 aşısının etkinliği ve VOC nedeniyle enfeksiyon, bulaşma ve hastalık açısından etkinliği, hastalığa ve asemptomatik enfeksiyona karşı koruma süresi, farklı aşılama aralıkları kullanıldıktan sonra uzun vadeli koruma, bir / iki / güçlendirici sonrası koruma yer almaktadır. Aşı programları ve karma aşı ürünü programlarını takip etmelerini sağlayın.
  9. VOC (Varyantlara karşı Aşı Performansı) dahil olmak üzere, COVID-19 aşılarından enfeksiyon ve hastalığa karşı koruma ilişkilerini oluşturmak için araştırmayı hızlandırın, böylece aşıların uygulanmasını ve aşı kullanımına ilişkin politika geliştirmeyi kolaylaştırın.

SARS-CoV-2 Çeşitleri

  1. Taraf Devletleri, COVID-19’u kontrol etmeye yönelik kapsamlı bir stratejinin parçası olarak epidemiyolojik ve virolojik sürveyanslarını güçlendirmeleri için destekleyin.
  2. Taraf Devletlere virüs evrimini izlemek için sıralama için açık rehberlik sağlayın ve genetik testin daha geniş coğrafi temsilcisini, dizilerin hızlı paylaşımını ve DSÖ ve kamuya açık platformlarla meta verileri teşvik edin. Bu, SARS-CoV-2 evrim izlemesini güçlendirecek, varyantların küresel anlayışını artıracak ve halk sağlığı ve sosyal önlemler, teşhisler, terapötikler ve aşılar için karar verme sürecini bilgilendirecektir.
  3. İşbirliğini hızlandırarak, mutasyonlar ve VOC hakkındaki kritik bilinmeyenleri yanıtlamak için araştırmaları uyumlu hale getirerek ve ilgili ağlar aracılığıyla aşı geliştirme, düzenleyici yetkilendirme ve politika formülasyonu ile en ilgili konuları önceliklendirerek varyantlar için DSÖ SARS-CoV-2 risk izleme ve değerlendirme çerçevesini güçlendirin ve DSÖ SARS-CoV-2 Virus Değerlendirme Çalışma Grubu, DSÖ Salgın Hastalıkların Araştırma ve Geliştirmesinin Planlanması gibi uzman grupları.
  4. SARS-CoV-2 varyantlarının potansiyel rolü de dâhil olmak üzere, vaka ve ölümlerin mevcut artışına katkıda bulunan faktörlere ilişkin derinlemesine analizler yapmak için Taraf Devletlerle birlikte çalışın.

Uluslararası Seyahatlere İlişkin Sağlık Önlemleri

  1. Mevcut bilim ve test yaklaşımları ve yolcu karantina süresi için net öneriler içeren en iyi uygulamalara dayalı olarak uluslararası seyahatlerle (hava, kara ve deniz yoluyla) ilgili SARS-CoV-2 bulaşmasını azaltmak için DSÖ Aralık 2020 risk temelli kılavuzunu güncelleyin. Ulusal karar almaya rehberlik etmek için güncellenmiş kılavuza etik bir çerçeve dâhil edin. Kılavuz, COVID-19 aşılamasının yaygınlaştırılmasını, geçmiş enfeksiyonların sağladığı bağışıklığı, risk ayarlarını, göçmenlerin hareketlerini, geçici işçilerin hareketlerini ve seyahat amacını (gerekli olmayana karşı zorunlu) dikkate almalıdır.
  2. Seyahatle ilgili risk azaltma önlemlerine ilişkin kanıta dayalı kılavuzun düzenli olarak gözden geçirilmesi, güncellenmesi ve yaygınlaştırılması için ICAO, UNWTO ve IATA dâhil olmak üzere uluslararası seyahat ve ulaşım alanlarında ilgili paydaşlarla koordinasyona devam edin.
  3. Aşı kanıtı gerekliliklerine ilişkin hususlar hakkındaki DSÖ ara pozisyonunu güncellemeye ve COVID-19 uluslararası seyahatle ilgili risk azaltma önlemlerinin (aşılama durumu, SARS-COV-2 test ve COVID-19 kurtarma durumu) seyahat bağlamında düzenlenmesine.
  4. Yardıma ve temel malzemelere erişimde gecikmeleri önlemek için temel seyahat ve ülkelerine geri dönüşü sağlamak ve malların dolaşımını kolaylaştırmak için Taraf Devletler ve ortaklarla çalışmaya devam edin.
  5. Denizciler ve uçak mürettebatı için COVID-19 aşısının önceliklendirilmesine ilişkin Ortak bildiriyeuygun olarak denizcilerin ve hava ekiplerinin aşılanmasını teşvik etmeye devam edin.

SARS-CoV-2’nin Kökeni

  1. İkinci aşama çalışmalarının bir parçası olarak DSÖ tarafından toplanan SARS-CoV-2’nin Kökeni Küresel Çalışması raporundakiönerilerin hızlı bir şekilde uygulanmasına devam edin.
  2. SARS-CoV-2 virüsünün genetik evrimine yönelik araştırmaları teşvik edin.

Tek Sağlık

  1. Ortaya çıkan enfeksiyonların hayvandan insan popülasyonlarına ve evcil hayvanlar da dâhil olmak üzere insanlardan hayvanlara yayılma riskini daha iyi anlamak ve azaltmak için One Health (Tek Sağlık) yaklaşımlarını teşvik edin.
  2. Yeni patojenlerin insanlardan hayvanlara bulaşmasını azaltmak için ıslak pazarların ve çiftliklerin düzenlenmesi için ortak risk temelli rehberlik geliştirmek ve yaymak için ortaklarla birlikte çalışın.

Risk İletişimi, Topluluk Katılımı ve Risk Yönetimi

  1. Sürdürülebilir bir pandemik müdahaleye yönelik devam eden ihtiyacı topluluklara açıklamak için iletişim materyalleri ve rehberlik sağlayın; pandemik yorgunluğa yanıt vermek için belgeleyin ve mesajlaşma sağlayın.
  2. Halka, aşıların ve terapötiklerin göreceli yararlarını ve risklerini özetleyen, halk sağlığı ve sosyal önlemlerin sürdürülmesi ihtiyacını açıklayan ve yanlış bilgileri ortadan kaldıran iletişim materyalleri sağlayın.
  3. Taraf Devletlere, en son bilimsel kanıtları analiz ederek, kanıta dayalı iyi uygulamaları ve deneyimleri paylaşarak ve topluluk endişelerini dâhil etmek ve anlamak için araçlar ve stratejiler sağlayarak ulusal karar alma süreçlerine rehberlik edecek güvenilir ve güncel bilgileri sağlamalarında Taraf Devletlere yardımcı olun.

Taraf Devletlere Geçici Tavsiyeler

COVID-19 Aşılama

  1. COVAX Oluşumunu destekleyerek ve mümkün olan yerlerde teknoloji transferine katılarak COVID-19 aşılarına ve yardımcı malzemelere eşit erişimi artırmak için küresel dayanışma çabalarına katkıda bulunun.
  2. Savunmasız nüfusların COVID-19 aşılarına erişimini sağlayarak ve SAGE (Aşı Uzmanları Stratejik Danışma Grubu) Yol Haritasıdoğrultusunda yüksek riskli grupların aşılanmasına öncelik vererek ulusal ve küresel eşitsizlikleri azaltın. Hâlihazırda sınırlı küresel arzın ışığında, öncelikli aşılama, tüm ülkeler için aşı tedarikinin mevcut olmasını sağlayabilir.
  3. COVID-19 aşısı tanıtım araç setindebulunan ulusal / yerel odak noktaları ve sağlık çalışanları için rehberlik, araçlar ve eğitimleri kullanarak COVID-19 aşılama kapasitesini artırın.
  4. Gerekli ve uygun olduğu şekilde, özel sektörü COVID-19 aşı planlamasına dâhil edin ve mevcut hizmet sunumunu ve aşılama kapasitesini desteklemek için giriş yapın.
  5. Mümkün olan her yerde COVID-19 aşısı alımı ve kabulüne ilişkin DSÖ verileri ve temel iç görüleri paylaşın ve endişeleri gidermek için halka aşı güvenliği ve aşılamanın yararları hakkında güvenilir bilgiler sağlayın.
  6. Aşı güvenlik sinyallerini belirlemek, raporlamak ve bunlara yanıt vermek için ulusal aşı farmakovijilans sistemlerini güçlendirin.

SARS-CoV-2 Çeşitleri

  1. COVID-19’u kontrol etmeye yönelik kapsamlı bir stratejinin parçası olarak epidemiyolojik ve virolojik sürveyansı güçlendirin ve Küresel Grip Gözetim ve Müdahale Sistemi (GISRS) gibi mevcut sistemlerden ve veri ve örneklerin sistematik paylaşımı için ilgili ağlardan yararlanın.
  2. SARS-CoV-2 evrim izlemesini güçlendirmek, varyantlara ilişkin küresel anlayışı artırmak ve halk sağlığı ve sosyal önlemler, teşhisler, terapötikler ve aşılar için karar verme sürecini bilgilendirmek için DSÖ ve halka açık platformlarla sekansları ve meta verileri paylaşın.
  3. VOC (Varyantlara karşı Aşı Performansı) paylaşımı da dâhil olmak üzere virüs paylaşımı, aşıların uluslararası standartlaştırılmış testler kullanılarak VOC’ye karşı değerlendirilmesini kolaylaştırmak için yapılmalıdır

Uluslararası seyahatlerle ilgili sağlık önlemleri

10. Aşıların bulaşmayı azaltmadaki performansı ve küresel aşı dağıtımındaki kalıcı eşitsizlik hakkındaki sınırlı (her ne kadar artan) kanıtlar göz                    önüne alındığında, giriş koşulu olarak aşı kanıtı talep etmeyin. Taraf Devletler, eşitsizlikleri derinleştirmek ve farklı hareket özgürlüğünü teşvik              etmek için aşı kanıtı gerekliliği potansiyelini kabul etmeye kuvvetle teşvik edilmektedir.

  1. Denizciler ve uçak mürettebatı için COVID-19 aşısının önceliklendirilmesine ilişkin Ortak bildiriyeuygun olarak denizciler ve hava ekipleri için aşılamaya öncelik verilmesi. Denizde mahsur kalan ve COVID-19 aşısı kanıtı gereklilikleri de dâhil olmak üzere, seyahat kısıtlamaları nedeniyle mürettebat değişikliği nedeniyle uluslararası sınırları geçmeleri durdurulan denizcilere, insan haklarına saygı gösterildiğinden emin olmak için özel dikkat gösterilmelidir.
  2. DSÖ rehberliği ve UST (Uluslararası Sağlık Tüzüğü) hükümlerine uygun olarak uluslararası seyahatlerle ilgili sağlık önlemleri için koordineli, zaman sınırlı, risk temelli ve kanıta dayalı yaklaşımlar uygulayın. Taraf Devletler, varış yerlerine vardıklarında uluslararası yolcular için karantina önlemleri uygularsa, bu önlemler risk değerlendirmelerine dayanmalı ve yerel koşulları dikkate almalıdır.
  3. Uluslararası Sağlık Tüzüğü’nün 40. Maddesi uyarınca, uluslararası yolculara halk sağlığının korunması için uygulanan önlemlerin (Örn. Test etme, tecrit / karantina ve aşılama) üzerindeki mali yükünü azaltın.
  4. DSÖ’nün kanıta dayalı rehberlik geliştirmesini bilgilendirmek için uluslararası seyahat sırasında SARS-CoV-2 bulaşmasını en aza indirmede sağlık önlemlerinin etkileri hakkında bilgileri DSÖ ile paylaşın.

Tek Sağlık

  1. Hayvan Pazarların düzenlenmesini güçlendirin ve yeni patojenlerin hayvanlardan insanlara veya tam tersine bulaşma riski yüksek olan vahşi hayvanların satışını veya ithalatını caydırın.
  2. Hayvanlardan insanlara hastalık bulaşmasını azaltmak için hayvan popülasyonlarını riske dayalı olarak izleyin. İzleme çabaları, rezervuar haline gelebilecek veya yeni virüslerin veya varyantların ortaya çıkmasına yol açabilecek potansiyel yüksek riskli hayvan popülasyonlarına öncelik vermelidir.

SARS-CoV-2’nin Kökeni

  1. Virüsün kökeninin yanı sıra ciddi hastalıklarla ilişkili spesifik mutasyonlar, varyantlar ve genetik faktörler dahil olmak üzere SARS-CoV-2 hakkındaki kritik bilinmeyenleri daha iyi anlamak için küresel araştırma çabalarını destekleyin.

Risk İletişimi, Topluluk Katılımı ve Risk Yönetimi

  1. Aşılamanın yarar-riski ve potansiyel Aşılamanın Advers Etkileri (AEFI) dâhil olmak üzere COVID-19 aşıları hakkında net ve tutarlı bir şekilde iletişim kurun. Hiçbir aşının % 100 etkili olmadığı ve hastalık riskinin, özellikle ağır hastalıkların önemli ölçüde azaldığı ancak ortadan kaldırılmadığı açıkça belirtilmelidir. Sonuç olarak, aşılama kaynakları artarken ve kapsama alanı genişlerken, enfeksiyonları önlemek ve SARS-CoV-2’nin bulaşmasını kontrol etmek için halk sağlığı ve sosyal önlemlere hala kritik olarak ihtiyaç duyulmaktadır. Materyaller, kolay anlaşılır bir formatta ve yerel dillerde sağlanmalıdır.
  2. Pandemik yorgunluğu azaltma ve aşı kabulünü artırma çabalarında toplulukları, medyayı ve sivil toplum paydaşlarını dâhil edin ve etkinleştirin.
  1. Pandemi büyük olasılıkla birkaç ay daha devam edeceğinden, sağlık çalışanlarını ve halk sağlığı yetkililerini hazırlamak ve desteklemek için mekanizmalar oluşturun.

Ek olarak, aşağıdaki açıklanan önceki tavsiyeler Komite tarafından tavsiye edildiği şekilde genişletilmiştir.

DSÖ Sekretaryasının Önceki Tavsiyelerinin Devamı ve Güncellemeleri:

Temel Sağlık Hizmetleri ve Sağlık Sistemlerinin Güçlendirilmesi: Taraf Devletlerin, özellikle ruh sağlığı, halk sağlığı önleme ve kontrol sistemleri ve diğer toplumsal etkilere odaklanarak, temel sağlık hizmetlerini güçlendirmelerine destek olmak için ortaklarla birlikte çalışın. Mevsimsel grip gibi eşzamanlı salgınlar. Savunmasız ortamlara özel dikkat gösterilmeye devam edilmelidir.

Taraf Devletler halk sağlığı altyapısı kapasiteleri artırılması ve sürdürmek nasıl stratejik anlayış rovide ve uzun vadede destek güçlendirdi sağlık sistemlerine COVID-19 yanıt acil duruma hazırlık ve genel sağlık kapsamı için geliştirilen fonksiyonlar.

Önceki Geçici Tavsiyelerin Taraf Devletlere Uzatılması ve Güncellenmesi:

Temel Sağlık Hizmetleri ve Sağlık Hizmetlerinin Güçlendirilmesi: Yeterli finansman, malzeme ve insan kaynakları ile temel sağlık hizmetlerini sürdürmek; salgın, eşzamanlı hastalık salgınları ve diğer acil durumların ruh sağlığı etkileriyle baş edebilmek için sağlık sistemlerini güçlendirmek.

COVID-19 müdahalesi için halk sağlığı altyapısını, sistem kapasitelerini ve işlevleri güçlendirmeye, sağlık güvenliği taleplerini karşılayabilecek sağlık sistemleri oluşturmaya ve evrensel sağlık kapsamını genişletmeye devam edin.

Kaynak:

DSÖ Haber Merkezi, Cenevre, 21 Nisan 2021

Paylaş
Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir